ارعىن  زەينەلقان  ۇلى 

سىماعۇلدىڭ ءۇيى، قىستاقتىڭ شىعا بەرىس اۋزىندا بولعاندىقتان، اسىرەسە اۋلاسىنداعى قارا اعاشتىڭ استىنداعى بىرنەشە تۇعىر، ورىندىق، بۇزاۋمەن سيىرىن بايقاستاعان قارتتاردىڭ اڭگىمە قۇراتىن ورىنىنا اينالعان. بۇگىن بۇل جەردە ادام اياعى سيرەك،تەك قانا ءبىر كوشەدەگى كورشىسى قاستەر كەلىپ، اعاش تۇعىردا وتىرىپ،الىستا ءجايىلىپ جۇرگەن كەشكى شاپاق استىنداعى سيىرلارعا قاراپ وتىر. بۇنىڭ جانىنا جايعاسقان سىماعۇل ءبىر تال تەمەكى ۇسىندى. تەمەكىنى قۇشىرلانا سورعان قاستەر سىنىق كوڭىلمەن اڭگىمەسىن باستادى.ءوزىمدى -ءوزىم بارلاسام،بىرنەشە جىلدان بەرى تۇرمىسىم بارعان سايىن قىيىنداسىپ بارادى. سيىر ساتىلدى، اقشادا الدىم، قىستىق جەم-ءشوپ ساتىپ الاتىن اقشامدا شامالى بولىپ قالدى. سىماعۇل ونىڭ ءسوزىن بولىپ، بىلتىر ءۇش سيىر ساتىڭىز ەمەسپە؟ ساتىپ  الۋشى قانشا بەردى؟ قاستەر بىرەۋگە جاۋاپ بەرەر دە ءبىر جاق كوزىن ءسال قىسىپ الاتىن ادەتىمەن ءبىر باس سىيىردى 3500 يۋان نان ساتتىم. سەبەبى سيىرىم قارتايىپ بارادى، قالتىراتىن ساعىدا مولايىپ كەتتى، ونىڭ ۇستىنە ساتىپ الۋشى قازىرعى مال باعاسى تومەن دەپ الدى-ارتىمدى وراپ زۋىلدادى. قولدا بارىنا ناراۋ قاراپ وتىرعان قاستەردىڭ، وتباسى ەسەپ -قيسابىنا ءسال قاراعان، بەيعام، اڭعال  قىلىعىنا ،كۇلەرىندە،جىلارىندا بىلمەگەن سىماعۇل باسىن ءسال شايقادى دا،وزىندىك قۇندى ەسەپتەپ كورگەنبە ەدىڭىز دەدى قاستەردىڭ بەتىنە تىگىلە قاراپ، ءبىر سيىر ءتولىنىڭ تۋىلعانىنان ساتىلعانعا دەيىنگى جۇمسالعان جەم-ءشوپ،ءدارى- دارمەك، جاساندى جولمەن ۇرىقتاندىرۋ ت.ب شىعىمداردى ەستەلىككە الىپ كوردىڭبە؟ مەن ساتىپ العان قويلارىمدى تولدەتىپ، ءتولىن ساتىپ جەم -شوپتەن ،ءدارى-دارمەكتەن، سالماعىن ارىتتىراتىن قوسىمشالاردان قانشا كەتتى؟ بارىندە جازباشا ەستەلىككە الىپ وتىرامىن.سىيىردى دا سولاي ەستەلىككە الىپ وتىرىپ بازارعا شىعارامىن. قويدان 500 دە 700يۋان ،سيىردان 800دە 1000 يۋان تازا كىرىس كىرگىزبەسەڭ قايدان ماندۋعا بولادى. ول قويىنىنان الاقانداي ەستەلىگىن الىپ شىعىپ،سەنبەسەڭ قارا دەپ قاستەرگە ۇستاتا قويدى. مەن نە ىستەپ ءجۇرمىن، ەل دەگەن ەسەپپەن ەس جيىپ كەلەدى ەكەن-اۋ دەپ، اڭتارىلىپ قالعان قاستەردىڭ اۋىزى سىماعۇلعا قاراعان كۇيى اڭقىيىپ قالدى....

سىماعۇل بىلاي دەدى: قوي ءجۇنىن ساتۋعا بولادى، جەم-شوپكە اقشا جۇمسالادى. ۇن، كۇرىش،سۋماي اقشا ەمەسپە؟ب الالاردىڭ وقۋ قاراجاتى، اۋىرىپ-سىرقاپ قالساق ءدارى-دارمەگىمىزدىڭ بارلىعىن ايىرىم كىرىس كوزىمىز بولماعاندىقتان سيىر مەن قويدان شىعارامىز. سوندىقتان وتباسى شىعىمىن دا  سيىر قويعا ەسەپتەۋ كەرەك.

بابىن تاپساڭ ءبىر سيىر ءبىر ءۇيلى جاندى اسىرايدى.وسىلاردى تىڭداپ وتىرعان قاستەر ءوز-وزىنەن تىكسىنىپ، وسىنشالىق جىڭىشكەلەي ەسەپ جاساۋ كەرەك ەكەن عوي، مەن سيىردىڭ باعاسىندا شىعارا الماپپىن عوي، ايتەۋ اۋىزشا ايتىپ قويامىز، ناقتىلى قۇنىتتىلىق جوق، جاداعاي ەسەپ قانا دەپ ىشتەي ويلاپ، مويىنىن بۇرىپ كوزىن سىعىرايتا سىماعۇلعا تاعى قارادى.

سىماعۇل ءسوزىن جالعاپ، بەرسەڭ الاسىڭ ەكسەڭ وراسىڭ دەمەكشى، قولىمىزداعى از عانا مالىمىزعا، شىنايى كوڭىل بولىپ، دەن قويا قاراپ، ۋاقىتىمەن جەم ءشوبىن بەرسەك، ولار بىزگە مول اقشا تاۋىپ بەرەدى. جەتىم قوزىنى جەمدەسەڭ اۋىزىڭ مايعا جەتەدى دەمەكشى، تويعا كەشتە دەپ شاقىرسا، ءتۇن ورتاسىندا باراتىن ادەتىمىزبەن ۋاقىتقا قۇرمەت ەتپەسەك قانشا جان تالاسساقتا مالىمىز قۇن جاراتپايدى، قازىر ۋاقىت پەن تالاسىپ جان باعاتىن زامان، مالدى ۋاعىندا جەمدەپ ، شوپتەپ، سۋىن بەرىپ وتىرماساڭ، ويداعىداي قۇن جاراتپايدى. ۋاقىت تۇراقتىلىعىن، تاباندىلىقپەن جۇزەگە اسىرۋ كەرەك. ۇيقىعا سەرگەك قول-اياعىمىز شاپشاڭ بولۋىمىز قاجەت..... 

باعانادان بەرى تەمەكىسىن بۋداقتاتىپ، ەڭكەيىپ سىماعۇلدى تىڭداپ وتىرعان قاستەر باسىن كوتەرىپ كوزىن سىعىرايتىپ، مەن ەندى قاتارعا قالاي قوسىلامىن دەپ اعىننان اقتارىلدى. سىماعۇل ەستىمەگەن ءسوز جەتىم دەيدى ەكەن بۇرىنعىلار، قاتاردان قالمايىن دەگەن تالابىڭ تاۋداي بولسىن، سىن تۇزەلمەي ءمىن تۇزەلمەيدى دەۋشى ەدى بۇرىنعىلار، اعايىن-دوستىڭ ۇينە بارىپ قارتا ويناپ ۋاقىت جەپ ۋاقىتىمەن مال جانىڭا قارايلاسپايتىن بولمىسىڭدى وزگەرتۋىڭ كەرەك، اۋىرعان مالىڭدى دەركەزىندە مال شيپاگەرىنە كورسەت، سۇرلەمدى جاقسىلاپ باس، بىتۋىنە اسىعىپ شالا باسساڭ، كوگەرىپ كەتەدى، كوگەرگەن بولەگىن شىعارىپ تاستاماي جايىپ كەپتىرسەڭ، قايتالاي تۇتىنۋعا جاراي بەرەدى. وسىلاردىڭ بارىندە وزىندىك قۇن جاتىر.

مال ءبىزدىڭ تىرشىلىك قاينارىمىز، ءبىز جىڭىشكەلەي ەسەپ جاساۋعا جاتىلايىق. كۇنى ەرتەڭنەن باستاپ قولىڭا ەستەلىك داپتەر ال، مالعا قاراعان ادامنىڭ ەڭبەگى، جان ۇيا مۇشەلەرىنىڭ ازىق -تۇلگى،ءتۇرلى شىعىمدارى، مالدىڭ جەم-ءشوپ، ءدارى-دارمەك ،قوسىمشا ازىقتىقتاردىڭ باعاسى، توكتىڭ ،سۋدىڭ سومالارى تيىن-تەبەنىنە دەيىن قاتتالىپ شوتتالۋى كەرەك. وسىلاردى شىعارىپ تاستاعاننان كەيىنگى تازا كىرىسىڭدى جوعارلاتۋعا كۇش سالۋىڭ ءتيىس.

تەمەكىسىنىڭ تۇقىلىن وكشەسىمەن مىجىپ وشىرگەن قاستەر سىماعۇلعا سىعىرايا قاراپ ەزۋ تارتتى. جارايدى ەرتەڭنەن باستاپ، قارتا ويناۋدان اياعىمدى تيىپ، كوگەرگەن سۇرلەمدەرىمدى كەپتىرىپ، وتباسى شارۋاشىلىعىمنىڭ ءار بۋىنىنداعى ەسەپ قيساپتاردى شاشاۋىن شىعارماي ەستەلىككە الىپ، جاڭا قاداممەن ۋاقىتتىڭ قۇلى بولىپ، تىرشىلىگىمدى تىڭنان باستايىن، ەكەۋى بىر-بىرىنە قاراپ كۇلدى،قۇشاقتارىن ايقاستىردى.

ورىستەگى سيىر مەن قوي قوراعا باياۋ ورالىپ كەلەدى،ايەلدەر كەشكى ساۋىنىڭ تايارلىعى مەن ابىگەر، قىستاق كوشەسىندەگى ورلەپ -قۇلداپ جۇرگەن جۇرگىنشىلەردىڭ اياق باسقانداعى دىبىستارى مەن كۇلكى ۇندەرى اۋىق-اۋىق  ەستىلەدى، كەشكى شاپاق ەكەۋىنىڭ كولەڭكەسىن ۇزارتىپ ،اۋلاداعى سايلىكتەن ارى اسىرىپ جىبەردى......

اۆتوردىڭ قىزمەت ورنى : التاي قابا اۋداندىق پارتكوم بىرلىكساپ مەكەمەسى